SHARE
X

Jak mądrze zarządzać energią?

Autor: Jacek Mszyca, Rzeczoznawca w branzy ochrony srodowiska i energetyki TÜV Rheinland Polska
Źródło: Jakość, Magazyn TÜV Rheinland Polska4/2012

Inwestycje w nowoczesne technologie są dla biznesu szansą na oszczędności – takim wnioskiem zakończył się cykl dziesięciu konferencji, na które Puls Biznesu zaprosił przedstawicieli RWE, TÜV Rheinland Polska oraz firmy OSRAM. Tematem przewodnim spotkań była kwestia zarządzania energią oraz możliwości, jakie stwarza wykorzystanie dotacji na modernizacje. Każdą konferencję otwierało wystąpienie eksperta TÜV Rheinland Polska dotyczące audytu energetycznego. Jacek Mszyca, Rzeczoznawca w Branży Ochrony Środowiska i Energetyki wyjaśnił na czym polega audyt i dlaczego wokół tematu ustawy o efektywności energetycznej wciąż pojawia się tak wiele wątpliwości.

Na konferencjach poruszone zostały kwestie związane z redukcją kosztów oraz zwiększeniem efektywności energetycznej dzięki wykorzystaniu audytu energetycznego. Proszę powiedzieć jakiego rodzaju audyty energetyczne cieszą się obecnie największym zainteresowaniem?

Do tej pory najbardziej rozpowszechnione były audyty energetyczne budynków, źródeł ciepła oraz sieci ciepłowniczych. Audyty te wykonywane są zgodnie ze standardami ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów z 2008r. oraz odpowiednich rozporządzeń. Zakres i forma tych audytów są bardzo precyzyjnie ustalone w przepisach wykonawczych. Inaczej sprawa ma się z audytami, o których mówi nowa Ustawa o efektywności energetycznej. Przepisy wykonawcze pojawiają się z dużym opóźnieniem, a sama ustawa była już kilkukrotnie zmieniana. Obecnie obowiązują ustalenia z września 2012r., jednak w Senacie czeka już kolejna zmiana ustawy, dotycząca deregulacji zawodu audytora efektywności energetycznej.

Nie będzie formalnie usankcjonowanego zawodu audytora efektywności energetycznej, jednak wymagania wobec audytu określa rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 10 sierpnia 2012r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu sporządzania audytu efektywności energetycznej, wzoru karty audytu efektywności energetycznej oraz metody obliczania oszczędności energii.

Czy takie formalne wymogi są potrzebne? Wiele przedsiębiorstw przeprowadziło audyty energetyczne bez takich wymagań.

Audyty przemysłowe przeprowadzane do tej pory odbywały się głównie w ramach programu wspierania przedsiębiorstw, które chcą inwestować w poprawę efektywności energetycznej, przygotowanego przez NFOŚiGW. Jednym z elementów programu jest przeprowadzenie audytu energetycznego przez zewnętrznych ekspertów, którzy opiniują inwestycję. Audytorzy działają zgodnie z wymogami określonymi przez NFOŚiGW. Ustawa o efektywności energetycznej mówi natomiast o audytach, które będą przeprowadzane w przedsiębiorstwach i instytucjach, chcących uzyskać białe certyfikaty. Właśnie dlatego konieczne były dodatkowe regulacje, które określają najważniejsze elementy, jakie każdy audyt energetyczny powinien zawierać.

Jak wyjaśniłby Pan prostymi słowami czym jest przemysłowy audyt energetyczny?

Audyt energetyczny to systemowe podejście do analizy technicznej i ekonomicznej przedsięwzięć, które mają doprowadzić do zaoszczędzenia energii i wzrostu efektywności energetycznej w obiekcie. Audyt powinien pozwalać na identyfikację oraz analizę stanu istniejącego i umożliwiać stworzenie przez audytora optymalnego zestawu usprawnień dla danej firmy. Przyjęło się, że audyt zawiera tzw. kartę audytu, która jest podsumowaniem wskaźników energetycznych i ekonomicznych w stanie pierwotnym i po przeprowadzeniu proponowanych działań. Pod każdym z punktów może się kryć mniej lub bardziej rozbudowana analiza. Coraz częściej audyt energetyczny zawiera ocenę efektów ekologicznych, przede wszystkim ograniczenia emisji różnych substancji, głównie CO2. To będzie coraz ważniejszy element audytów. Instytucje dofinansowujące audyty często życzą sobie tego typu ocen.

Czy jest duże zainteresowanie audytami energetycznymi ze strony małych i średnich firm?

Zainteresowanie audytami energetycznymi jest duże, zwłaszcza w zakładach przemysłu chemicznego, spożywczego i przetwórstwa rolnego. W dużych firmach audyty są dofinansowywane, co pomaga w podjęciu decyzji o ich przeprowadzeniu. Mniejsze firmy też tymi zagadnieniami się interesują. Tam, gdzie kadry zarządzające zauważyły, że wzrost efektywności energetycznej przekłada się na wzrost konkurencyjności, audyty są przeprowadzane nawet bez dodatkowego dofinasowania.

Proces wzrostu świadomości energetycznej pewnie jeszcze potrwa. Niezależnie od białych certyfikatów, podniesienie efektywności energetycznej w każdym przedsiębiorstwie przekłada się na konkretne oszczędności i choćby z tego względu warto zainwestować w audyty energetyczne.

Czy ustawa o efektywności energetycznej pomoże znacząco we wzroście efektywności? Czy nie będzie za trudna do zrealizowania?

Ustawa o efektywności energetycznej w dość skomplikowany sposób, dla przeciętnego odbiorcy energii, reguluje np. uzyskiwanie białych certyfikatów. System przetargów, jaki jest przewidywany, nie do końca jest czytelny i nie wiadomo jak sprawdzi się w praktyce. Będzie to system zupełnie inny niż dotychczasowe systemy wsparcia wytwarzania energii w odnawialnych źródłach energii, czy w kogeneracji. Funkcjonujący system kolorowych certyfikatów jest dość prosty - w zależności od ilości wyprodukowanej energii wytwórca otrzymuje określoną ilość świadectw. Oczywiście po spełnieniu szeregu wymagań technicznych i formalnych. W przypadku białych certyfikatów efekt oszczędnościowy będzie przeliczany na tony oleju ekwiwalentnego, przy przetargach będą stosowane wskaźniki, które jeszcze ten efekt będą przeliczać. Dla kogoś, kto nie zajmuje się tym na co dzień, może to być zbyt skomplikowane i może go zniechęcać korzystania z tego systemu wsparcia. Forma przetargu nie daje gwarancji, że za działania proefektywnościowe uzyska się białe certyfikaty. Forma przetargu polega na tym, że w ramach limitu świadectw na dany rok tylko najbardziej efektywne przedsięwzięcia otrzymają świadectwa.

W trakcie konferencji omawiane były także inne możliwości oszczędności, pojawił się argument, że już samo wyznaczenie w firmie osoby odpowiedzialnej za kontrole zużycia energii wystarczy aby zyskać.

Oczywiście rozwiązanie może być skuteczne w firmach, gdzie do tej pory takie analizy nie były przeprowadzane. Systematyczna analiza zużycia i kosztów energii i innych mediów, może prowadzić np. do weryfikacji zawartych umów, zmian dostawcy energii itp. Dotyczy to raczej małych i średnich przedsiębiorstw. W przypadku dużych zakładów produkcyjnych, takie działania są zazwyczaj prowadzone. Obserwujemy też coraz większe zainteresowanie systemem zarządzania energią wg ISO 50001. Podstawą do wdrożenia każdego systemowego rozwiązania jest świadomość kadry kierowniczej, a następnie przeszkolenie personelu.

Przedstawiciel firmy RWE mówił na spotkaniach o eksperymencie, który przeprowadzili u siebie w firmie. Przy każdym stanowisku pracy, w toaletach oraz pomieszczeniach socjalnych umieścili karteczki z przypomnieniem: „nie zostawiaj ładowarki w kontakcie”; „gotuj tyle wody, ile zużyjesz”; „wychodzisz – zgaś światło”. Tylko dzięki temu zabiegowi zużycie energii spadło o 20%, co Pan na to?

Właśnie to miałem na myśli, mówiąc o wzroście świadomości wśród pracowników. Eksperyment RWE dotyczył biura, gdzie zużycie energii w porównaniu do dużych zakładów produkcyjnych jest stosunkowo niewielkie, ale czasem mogą to być oszczędności przekładające się na poważne pieniądze. Przykładowo, jeżeli podobne działania wprowadzane są w przypadku dużych maszyn, które są wyłączane np. w trakcie weekendowej przerwy w pracy, to mamy zupełnie inną skalę oszczędności. W takim wypadku aby firma stała się bardziej efektywna energetycznie, a także bardziej odpowiedzialna społecznie, często wystarczy przestrzegać zasad, którymi każdy z nas kieruje się w swoim gospodarstwie domowym.

TÜV Rheinland Polska jest w czołówce firm certyfikacyjnych i badawczych w Polsce. Spółka jest częścią międzynarodowego koncernu TÜV Rheinland Group, działającego w Niemczech od ponad 140 lat. Polski oddział w trakcie kilkunastu lat działalności zdobył pozycję eksperta w dziedzinie certyfikacji wyrobów, technologii, systemów zarządzania i personelu na krajowym rynku. Wśród klientów TÜV Rheinland Polska znajdują się obecnie największe przedsiębiorstwa m. in. z branży spożywczej, budowlanej, energetycznej i medycznej. Więcej informacji: www.tuv.pl

Kontakt dla mediów:
Agata Tynka
Specjalista ds. Public Relations
TÜV Rheinland Polska Sp. z o.o.
tel.: +48 32 271 64 89 w. 105
email: agata.tynka@pl.tuv.com www.tuv.pl